Sefer Tora en Djudeo Espanyol – Transkrivida kon letras latinas del livro por Ye’huda Sidi / BERESHIT: 4 VAYERA (18 a 22)

Ver todos los capítulos publicados en esta sección

 

Sefer TORA NEVIIM UKETUVIM
El livro de la Ley, los Profetas, las Eskrituras
Trazladado en la lingua Espanyola
Estamperea de A. ‘H. Boyadjian
Konstantatinopla 1873

sefer_tora_ladino

Transkrivido por Ye’huda Sidi. Febrero 2015

4 – VAYERA

18

1I se le aparesyo A’ en las enzinas de Mamre; i el estava sentado a la puerta de la tyenda, en el kalor del dia. 2I also sus ojos, i miro, i ek, tres varones estavan serka de el: i kuando los vido, korryo a resivirlos de la puerta de la tyenda, i se enkorvo a tyerra. 3I disho, mi senyor, si agora ayi grasya en tus ojos, te rogo ke no pases de tu syervo. 4Ke se tome agora un poko de agua, i lavad vuestros pyes, i repozadvos debasho del arvol: 5i traere un bokado de pan, i konfortad vuestro korason: despues pasaresh adelante; porke por esto pasastesh serka de vuestro syervo. I disheron, az ansi komo avlaste. 6I se apresuro Avra’ham a la tyenda a Sara, i disho, toma presto tres medidas de arina de semola, amasa i az tortas. 7I korryo Avra’ham a las vakas, i tomo un bezerro tyerno i bueno. 8I lo dyo al moso, i se apresuro para aparejarlo. 8I tomo manteka i leche, i el bezerro ke avia aparejado, i lo puzo delante de eyos: i el se parava al lado de eyos debasho del arvol, i komyeron.

9I le disheron ¿onde esta Sara tu mujer? i disho, ek, en la tyenda. 10I disho, tornar tornare a ti al otro anyo, i ek, tendra un ijo Sara tu mujer. I Sara eskuchava a la puerta de la tyenda, ke estava detras de el. 11I Avra’ham i Sara eran vyejos, entrados en dias; ya se avia akavado a Sara la uzansa de las mujeres. 12I Sara se rio entre si, dizyendo, ¿despues ke me envejesi, avra a mi visyo, syendo mi senyor tambyen vyejo? 13I disho A’ a Avra’ham ¿porke se rio Sara, dizyendo, de syerto tengo de parir, syendo yo vyeja? 14¿Ay para A’ alguna koza maraviyoza? al tyempo senyalado tornare a ti al otro anyo, i Sara tendra un ijo. 15I Sara nyego, dizyendo, no me rii, porke temyo. I el le disho, no es ansi; porke te riiste.

16I los varones se levantaron de ayi, i miraron sovre las fases de Sedom. I Avra’ham iva kon eyos para akompanyarlos, 17i A’ disho, ¿enkuvrire yo de Avra’ham lo ke yo ago; 18avyendo de ser Avra’ham por djente grande i fuerte, i seran bendichas en el todas las djentes de la tyerra? 19Porke yo lo konosko, ke enkomendara a sus ijos i a su kaza despues de el, ke guarden el kamino de A’, azyendo djustedad i djuisyo; para ke trayga A’ sovre Avra’ham lo ke avlo de el. 20I disho A’, la esklamasyon de Sedom i Amora, porke se muchiguo, i su pekado, porke se apezgo mucho; 21desendere agora, i vere si segun su esklamasyon ke vino a mi izyeron kumplidamente; i si no, savere. 22I se boltaron de ayi los varones, i se fueron a Sedom; ma Avra’ham estava dainda delante de A’.

23I se aserko Avra’ham, i disho, ¿tajaras tambyen al djusto kon el malo? 24puede ser ay sinkuenta djustos adyentro de la sivdad; ¿tajaras tambyen, i no perdonaras al lugar por sinkuenta djustos ke estan adyentro de el? 25leshos de ti el azer tal koza, ke mates al djusto kon el malo, i ke sea el djusto komo el malo; leshos sea de ti, el djuez de toda la tyerra, ¿no ara djuisyo? 26I disho A’, si ayare en Sedom sinkuenta djustos adyentro de la sivdad, perdonare a todo el lugar por amor de eyos. 27I Avra’ham respondyo i disho, ek agora, me atrivi a avlar kon Adonay, aunke soy polvo i seniza: 28puede ser faltaran de los sinkuenta djustos, sinko: ¿destruiras por los sinko toda la sivdad? i disho, no lo destruire si ayare ayi kuarenta i sinko. 29I kontinuo a avlarle, i disho, puede ser se ayaran ayi kuarenta. I disho, no lo are por amor de los kuarenta. 30I disho, no se enoje agora Adonay, i avlare: puede ser se ayaran ayi trenta. I disho no lo are si ayare ayi trenta. 31I disho, ek agora, me atrivi a avlar kon Adonay; puede ser se ayaran ayi vente. I disho, no la destruire por amor de los vente. 32I disho no se enoje agora Adonay, i avlare solamente esta vez: puede ser se ayaran ayi dyez. I disho, no la destruire por amor de los dyez. 33I se fue A’ kuando akavo de avlar kon Avra’ham: i Avra’ham torno a su lugar.

19

1I vinyeron los dos andjeles a Sedom a la tarde; i Lot estava sentado en la puerta de Sedom: i vyendolos Lot, se levanto a resivirlos, i se enkorvo las fases a tyerra. 2I disho, ek agora, mis senyores, vos rogo ke vos ayegesh a kaza de vuestro syervo, i repozad, i lavad vuestros pyes; i madrugaresh, i andaresh a vuestro kamino. I disheron, no; sino ke en la plasa repozaremos. 3I porfio kon eyos mucho; i se ayegaron a el, i entraron en su kaza; i el izo konbite, i kozyo sensenyas, i komyeron. 4I antes ke yazyesen , los varones de la sivdad, los varones de Sedom, rodearon la kaza, dezde el moso asta el vyejo, todo el puevlo de todas las partes. 5I yamaron a Lot, i le disheron, ¿onde estan los varones ke vinyeron a ti esta noche? sakalos a nozotros, para ke los konoskamos. 6I Lot salyo a eyos a la puerta. I serro la puerta detras de el; 7i disho. vos rogo, mis ermanos, ke no agash mal. 8Ek agora, yo tengo dos ijas ke no konosyeron varon; las sakare agora a vozotros. I azed de eyas komo vos plaze: solamente a estos varones no agash nada, porke por esto vinyeron en la solombra de mi tejado. 9I disheron, vate de aki. I disheron, vino este uno para pelegrinar, i djuzgara djuzgando. Agora te aremos mas mal ke a eyos. I porfiaron mucho kon el varon, kon Lot, i se aserkaron para romper la puerta. 10I los varones estendyeron su mano, i trusheron a Lot en kaza kon eyos, i serraron la puerta. 11I a los varones ke estavan a la puerta de la kaza eryeron kon syegedumbre, dezde el pekenyo asta el grande: i se kansaron por ayar la puerta.

12I disheron los varones a Lot, ¿tyenes mas aki alguno? yerno, i tus ijos, i tus ijas, i todo lo ke tyenes en la sivdad, saka de este lugar. 13Porke vamos a destruir este lugar, porke se engrandesyo la esklamasyon de eyos delante de A’; i A’ nos enbio para destruirlo. 14I salyo Lot, i avlo a sus yernos, ke tomaron sus ijas, i disho, levantadvos, salid de este lugar, porke A’ va a destruir la sivdad. Ma fue komo burlador en ojos de sus yernos. 15I komo la manyana suvia, los andjeles apresuraron a Lot, dizyendo, levantate, toma a tu mujer, i tus dos ijas ke se topan aki para ke no seas tajado en el delito de la sivdad. 16I detardandose el, los varones travaron de su mano, i de la mano de la mujer, i de la mano de sus dos ijas, segun la piadad de A’ sovre el; i lo sakaron . I lo puzyeron afuera de la sivdad. 17I fue, ke kuando los avian sakado afuera, disho, eskapate por tu vida; no mires detras de ti, i no te pares en toda yanura; eskapate al monte, no sea ke seas tajado. 18I Lot les disho, no, te rogo Adonay. 19Ek agora, ayo tu syervo grasya en tus ojos, i engrandesiste tu mersed ke iziste konmigo en abidiguando mi alma; ma yo no puedo eskaparme al monte, no sea ke me alkanse el mal, i muera: 20ek agora, esta sivdad esta serkana para fuir aya, i es pekenya: me eskapare agora aya, ¿no es eya pekenya? i bivira mi alma. 21I le disho, ek, resivi tus fases tambyen en esta koza, para no trastornar la sivdad por la kual avlaste. 22Apresurate, eskapate aya: porke no puedo azer nada asta ke aygas yegado aya. Por tanto yamo el nombre de la sivdad Tsoar. 23El sol salyo sovre la tyerra, kuando Lot entro en Tsoar. 24I A’ izo yover sovre Sedom i sovre Amora ashufre i fuego de kon A’ dezde los syelos; 25i trastorno estas sivdades, i toda la yanura, i todos los moradores de las sivdades, i el ermoyo de la tyerra. 26Ma miro su mujer detras de el, i se izo estatua de sal.

27I madrugo Avra’ham por la manyana al lugar onde avia estado delante de A’: 28i miro sovre las fases de Sedom i Amora, i sovre todas las fases de la tyerra de la yanura, i vido, i ek, suvia el umo de la tyerra komo el umo de un orno. 29I fue ke kuando destruyo el Dyo las sivdades de la yanura, el Dyo se akordo de Avra’ham, i enbio a Lot de en medyo de la trastornadura, en trastornando las sivdades en ke morava Lot.

30I Lot suvyo de Tsoar,i moro en el monte, i sus dos ijas kon el; porke temyo de morar en Tsoar: i moro en una kueva, el i sus dos ijas. 31I disho la mayor a la menor, nuestro padre es vyejo, i no ay varon en la tyerra para venir a nozotros segun la uzansa de toda la tyerra: 32ven, demos a bever vino a nuestro padre, i yazeremos kon el, para ke abidiguemos semen de nuestro padre. 33I dyeron a bever vino a su padre akeya noche: i entro la mayor, i yazyo kon su padre; ma el no supo kuando se echo eya, ni kuando se levanto. 34I fue, ke al otro dia, disho la mayor a la menor, ek, yo yazi anoche kon mi padre: demosle a bever vino tambyen esta noche, i entra, yaz kon el, para ke abidiguemos semen de nuestro padre. 35I dyeron a bever vino a su padre tambyen akeya noche: i se levanto la menor, i yazyo kon el; ma el no supo kuando se echo eya, ni kuando se levanto. 36I se ensintaron las dos ijas de Lot de su padre. 37I paryo la mayor un ijo, i yamo su nombre Moav: el es padre de los Moavitas asta oy. 38I la menor , tambyen eya paryo un ijo, i yamo su nombre Ben-Ami: el es padre de lo ijos de Amon asta oy.

20

1I de ayi partyo Avra’ham a la tyerra de sud, i moro entre Kadesh i Shur, i pelegrino en Gerar. 2I disho Avra’ham de Sara su mujer, mi ermana es: i Avimeleh, rey de Gerar, enbio i tomo a Sara. 3I el Dyo vino a Avimeleh en suenyo de la noche, i le disho, ek, muerto eres por la mujer ke tomaste, porke eya es kazada kon marido. 4Ma Avimeleh no se avia ayegado a eya; i disho, Adonay ¿mataras tambyen a djente djusta? 5¿no me disho el, mi ermana es? i eya, tambyen eya mizma me disho, mi ermano es: kon prenizmedad de mi korason, i kon limpyeza de mis palmas ize esto. 6I le disho el Dyo en suenyo tambyen yo se ke kon prenizmedad de mi korason, i limpyeza de mis palmas ize esto. I le disho el Dyo en suenyo, tambyen yo se ke kon prenizmedad de tu korason iziste esto: i yo tambyen te detuvi de pekar kontra mi; por tanto no te deshi a tokarla. 7Agora pues, torna la mujer del varon, porke es profeta, i ara orasyon por ti, i biviras; i si tu no la tornares, sepas ke murir muriras tu, i todos los ke ay a ti. 8I Avimeleh madrugo por la manyana, i yamo a todos sus syervos, i avlo todas estas palavras en sus oidos; i temyeron mucho los varones. 9I yamo Avimeleh a Avra’ham i le disho ¿ke nos iziste? ¿i ke peki yo kontra ti, ke trushiste sovre mi, i sovre mi reyno pekado grande? echos ke no son de azer iziste konmigo. 10I disho Avimeleh a Avra’ham ¿ke viste, para ke izyeres esta koza? 11I disho Avra’ham, porke dishe, syerto no ay temor del Dyo en este lugar; i me mataran por kavza de mi mujer. 12I tambyen en verdad mi ermana es, ija de mi padre, ma no ija de mi madre, i fue a mi por mujer. 13I fue, ke komo el Dyo me izo errar de la kaza de mi padre, yo le dishe, esta es tu mersed ke aras konmigo; en todo lugar onde vinyeremos, digas de mi, mi ermano es. 14I Avimeleh tomo ovejas, i vakas, i syervos, i syervas, i dyo a Avra’ham, i le torno a Sara su mujer. 15I disho Avimeleh, ek , mi tyerra esta delante de ti; onde te plaze, mora. 16I a Sara disho, ek, yo di mil pezos de plata a tu ermano; ek, esto te sera por kuvyerta de ojos a todos los ke estan kontigo, i kon todos: ansi fue kastigada. 17I Avra’ham izo orasyon al Dyo, i el Dyo melezino a Avimeleh, i a su mujer, i a sus syervas, i paryeron. 18Porke serrar avia serrado A’ toda bulba de la kaza de Avimeleh por kavza de Sara mujer de Avra’ham

21

1I vijito A’ a Sara komo avia dicho, i izo A’ a Sara komo avia avlado. 2I se ensinto i paryo Sara a Avra’ham un ijo en su vejez, al plazo ke el Dyo le avia dicho. 3I yamo el nombre de su ijo ke le nasyo, ke le paryo Sara, Yitshak. 4I sirkunsyo Avra’ham a su ijo Yitshak de edad de ocho dias, komo el Dyo le enkomendo. 5I era Avra’ham de edad de syen anyos kuando le nasyo Yitshak su ijo. 6I disho Sara, rizo me o el Dyo; todo el ke lo oyere, se riira konmigo. 7I disho ¿kyen uvyera dicho a Avra’ham ke Sara avia de alechar ijos? porke yo le pari un ijo en su vejez. 8I se engrandesyo el ninyo, i fue destetado; i izo Avra’ham gran konbite en el dia ke fue destetado Yitshak.

9I vido Sara al ijo de ‘Hagar la Aesyana, ke paryo a Avra’ham, ke se burlava. 10I disho a Avra’ham, echa a esta esklava, i a su ijo; porke el ijo de esta esklava no a de eredar kon mi ijo, kon Yitshak. 11I la koza pezo mucho en los ojos de Avra’ham por kavza de su ijo. 12I disho el Dyo a Avra’ham, no peze en tus ojos por kavza del muchacho i de tu esklava; en todo lo ke disho Sara, oye a su boz; porke en Yitshak te sera yamado semen. 13I tambyen el ijo de la esklava, lo pondre por djente, porke es tu semen. 14I madrugo Avra’ham por la manyana, i tomo pan, i un odre de agua, i lo dyo a ‘Hagar, ponyendolo sovre su ombro, i al ninyo, i la enbio: i eya se fue, i irava en el dizyerto de Beer-Sheva. 15I se akavo el agua del odre, i echo el ninyo debasho de uno de los arvoles. 16I se fue, i se asento enfrente, leshos komo una tirada de arko; porke disho, no vere murir al ninyo. I se asento enfrente, i also su boz, i yoro. 17I oyo el Dyo la boz del muchacho; i el andjel del Dyo yamo a ‘Hagar de los syelos, i le disho, ¿ke tyenes, ‘Hagar? no temas; porke oyo el Dyo la boz del muchacho en donde esta. 18Levantate, alsa al muchacho, i travalo kon tu mano; porke por djente grande lo pondre. 19I avryo el Dyo sus ojos, i vido un pozo de agua; i fue, i inchyo el odre de agua, i dyo a bever al muchacho. 20I fue el Dyo kon el muchacho, i se engrandesyo; i moro en el dizyerto, i fue tirador de arko. 21I moro en el dizyerto de Paran; i su madre le tomo mujer de la tyerra de Ayifto.

22I akontesyo en akel tyempo, ke avlo Avimeleh, i Pihol, mayoral de su fonsado, a Avra’ham, dizyendo, el Dyo es kontigo en todo lo ke azes. 23Agora pues, djurame aki por el Dyo, ke no falsaras a mi, ni a mi ijo, ni a mi nyeto: segun la mersed ke yo ize kontigo, tu aras konmigo, i kon la tyerra onde pelegrinaste. 24I disho Avra’ham, yo djurare. 25I Avra’ham kastigo a Avimeleh por kavza de un pozo de agua, ke los syervos de Avimeleh avian rovado. 26I disho Avimeleh, no se kyen izo esta koza, ni tampoko tu me lo iziste saver, i aun yo no lo oi asta oy. 27I tomo Avra’ham ovejas i vakas, i dyo a Avimeleh; i tajaron ambos eyos firmamyento. 28I puzo Avra’ham syete korderas del revanyo aparte. 29I disho Avimeleh a Avra’ham ¿ke kyeren dizir estas syete korderas ke puziste aparte? 30I el disho, porke estas syete korderas tomaras de mi mano, para ke me sea por testigo ke yo kavi este pozo. 31Por tanto yamo a akel lugar Beer-Sheva; porke ayi djuraron ambos eyos. 32I tajaron firmamyento en Beer-Sheva. I se levanto Avimeleh, i Pihol, mayoral de su fonsado, i se tornaron a tyerra de los Pelishtios. 33I planto Avra’ham un arvolida en Beer-Sheva, i yamo en el nombre de A’ Dyo de syempre. 34I pelegrino Avra’ham en tyerra de los Pelishtios muchos dias.

22

1I akontesyo despues de estas kozas, ke el Dyo prevo a Avra’ham, i le disho, Avra’ham, i el disho, ekme. 2I disho, toma agora a tu ijo, tu uniko, ke amas, a Yitshak, i vate a tyerra de Moriya; i alsalo ayi por alsasyon sovre uno de los montes ke yo te dire. 3I madrugo Avra’ham por la manyana, i sincho su azno, i tomo kon el dos mosos suyos, i a Yitshak su ijo, i partyo lenya para la alsasyon, i se levanto, i fue al lugar ke el Dyo le disho. 4Al terser dia also Avra’ham sus ojos , i vido el lugar de leshos. 5I disho Avra’ham a sus mosos, esperadvos aki kon el azno, i yo i el muchacho iremos asta ayi, i nos enkorvaremos, i tornaremos a vozotros. 6I tomo Avra’ham la lenya de la alsasyon, i la puzo sovre Yitshak su ijo; i tomo en su mano el fuego i el kuchiyo; i se fueron ambos djuntos. 7I avlo Yitshak a Avra’ham su padre, i disho, padre mio. I el disho, ekme, mi ijo. I disho, ek el fuego i la lenya; ma ¿onde esta el karnero para alsasyon? 8I disho Avra’ham, el Dyo proveera para si el karnero para alsasyon, ijo mio. I ivan ambos djuntos. 9I vinyeron al lugar ke el Dyo le avia dicho; i fraguo ayi Avra’ham el ara, i ordeno la lenya, i ato a Yitshak su ijo, i lo puzo sovre el ara ensima de la lenya. 10I estendyo Avra’ham su mano, i tomo el kuchiyo para degoyar a su ijo. 11I el andjel de A’ yamo a el de los syelos, i disho ¡Avra’ham! ¡Avra’ham! i el disho. ekme. 12I disho, no estyendas tu mano sovre el muchacho, ni le agas ninguna koza; porke agora yo se ke temes al Dyo, syendo ke no me refuzaste a tu ijo, tu uniko. 13I also Avra’ham sus ojos, i miro, i ek, un barvez detras de el, travado en una rama por sus kuernos,: i fue Avra’ham, i tomo el barvez, i lo also por alsasyon en lugar de su ijo. 14I yamo Avra’ham el nombre de akel lugar , A’-Yire, komo se dize oy, en el monte A’ se aparesera.

15I yamo el andjel de A’ a Avra’ham segunda vez de los syelos, 16i disho, por mi mizmo djuri, dize A’, ke por kuanto iziste esta koza, i no refuzaste a tu ijo, tu uniko; 17ke bendizir te bendizire, i muchiguar muchiguare tu semen komo las estreyas de los syelos, i komo la arena ke esta sovre la oriya de la mar; i tu semen eredara la puerta de sus enemigos; 18i en tu semen seran bendichas todas las djentes de la tyerra, por kuanto ovedeseste a mi boz. 19I torno Avra’ham a sus mosos; i se levantaron, i se fueron djuntos a Beer-Sheva i moro Avra’ham en Beer-Sheva.

20I akontesyo despues de estas kozas, ke fue anunsyado a Avra’ham, dizyendo, ek, Milka, tambyen eya paryo ijos a Nahor tu ermano; 21a Uts su primodjenito, i a Buz su ermano, i a Kemuel padre de Aram, 22i a Kesed, i a Hazo, i a Pildash, i a Yidlaf, i a Betuel. 23I Betuel endjendro a Rivka. Estos ocho paryo Milka a Nahor, ermano de Avra’ham. 24I su donzeya, ke yamava Reuma, eya tambyen paryo a Tevah, i a Gaham, i a Tahash, i a Maaha.

Continúa >>  

grafia_ladino

 ————————————————————————

About Yehuda Sidi

I was born in 1953 in Tekirdag, Turkey and grew up in Canakkale. My father Hayim Sidi served as rabbi in both Tekirdag and Cannakale. Yehuda immigrated to Israel at 1971 and has been living in Israel since then. I am a softwere engineer. I am neither a Ladino nor a Tanach scholar. Actually I have very basic knowlede in Judeo Espanyol.

A year ago I looked for a Ladino Tanach in latin characters, and eventually I ended transcribing the Ladino Tanach which was published bt the Protestant missionaries who were vet active in the Speharadic world in the 19th century. This Tanach (and other books) were very popular with the Sepharadic Jews. This Tanach was published in two volumes.

So far I have transcribed the Tora. I am now in the process of transcribing the rest of the first volume which covers Ye’hoshua, Shoftim, Shemuel Alef, Shemuel Bet, Melachim Alef and Melachim Bet. I hope to complete the transcription in a few months.

The transcription was not reviewed by the Ladino scholars. Please report the errors that you find.

Check Also

En este tyempo… Adi 51 por Albert Israel (meldar i sintir)

6.8.2026 La ora ya estava 20.00 de la tadre. Todo estava areskuro. Le disheron a …

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *

Este sitio usa Akismet para reducir el spam. Aprende cómo se procesan los datos de tus comentarios.