La rubrika de Gad Nassi – El Kofre

El Kofre

Una persona piadoza avia deshado a sus tres ijos, su erensia i un kofre serrado, yeno de moneda de oro i les avia enkomendado de avrirlo solo en kavzo de menester urjente. Kada uno de estos ijos devia tener kon torno la yave de este kofre, kuando el kofre iva estar ande un otro ermano, i eyos avian djurado ke se ivan konformar a la demanda de sus padre.

kofreDespues ke paso un sierto de tyempo, el mas chiko de los ermanos ke avia gastado su parte de la erensia, demando de sus ermanos de avrir el kofre i de despartirsen su kontenido. El behor de los ermanos le disho ke el preferava emprestarle tres mil dukados ke de avrir el kofre. Despues de un anyo, el ermano chiko se avia de muevo ruinado i retorno a su demanda de avrir el kofre. Entonses, fue el ermano mediano ke esta vez le propozo de emprestarle tres mil dukados. El treser anyo, el chiko ermano se kedo de muevo sin un grosh, ma era su torno de tener el kofre, kuando la yave del kofre estava en el ermano mediano. El gastadero de ermano izo una otra yave, vazio el kofre i se empatrono de su kontenido, ke lo gasto de muevo. Despues ke paso el kofre al ermano behor, el chiko se kesho de muevo:

“Me kedi sin un grosh. Parese no tengo mazal en echos de merkanserias.  Demando de avrir el kofre, porke esto es un kavzo urjente.”

Enyonses, lo avrieron el kofre en prezensia de testigos i vieron ke el kofre estava vazio i al lugar de moneda avia ariento una piedra. El ladron pishin akuzo a sus ermanos de aversen arovado la moneda ke sus padre les avia deshado:

“Estash viendo?” dishoa los testigos. “Esto es la prova ke mis ermanos refuzaron fina oy de avrir el kofre. No es kuriozo ke eyos se enrikisieron i yo me kedi prove.”

Entonses, los testigos rekomendaron de trayer sus kavzo delantre de un Rabino savio ke el solo puedia solver este misterio, i los ermanos se kedaron de akordo de adresarsen a el.

Kuando vinyeron ande el, el Rabino les demando de ekspozar sus kavzo. Kuando eskapo de oyir sus istoria, los ermanos kijeron saver kualo era su verdikto. El Rabino les respondio ke esto era un kavzo muy komplikado, ke nesesitava un estudio profundo.

“Vozotros sosh personas savias,” les disho el Rabino. “Una vez ke estash aki, me gustara de tomar vuestra opinion sovre un kavzo ke me fue prezentado por uno de mi kolegos de Ayifto. I esto es el kavzo:

Bivian doz personas rikas en Ayifto. Una de eyas tuvo un ijo i la otra una ija. Eyas se avian desidado ke kuando viendra la ora, estas dos kreaturas se kazaran para formar una famiya. Los parientes de este kuple angajado se murieron antes del tyempo ke se avia fiksado por el kazamiento, i kada uno de eyos avia deshado una suma de tresientas miles de moneda de oro a su kreatura. La ijika era muy ermoza i tenia todo modo de virtudos de los mas nobles. Kuanto al mansevo, el era al kontario, un djugador i un gastador ke en kurto tyempo avia pedrido toda su rikeza. Kuando el tyempo fiksado por el kazamiento avia vinido, la mansevika se adreso a su prometido para ke se kazen, ma el mansevo refuzo de kazarse en diziendo:   

‘Yo no me puedo kazar kon ti, porke so una persona prove i no kero arastarte i a ti a la povredad. Kazate kon alguno otro ke te plazera, uno otro ke te sera mas dinyo de mi.’

Despues de un sierto de tyempo, la mansevika konosio a un mansevo prove del ken se enamoro i dezeo de kazarse kon el.

‘Esto pronta de engajarme kon ti,’ le disho, ‘ma antes de esto, kale ke me adrese de muevo al mansevo ke le fui destinado i ke le demande otruna vez si kere inchir el dezeo de su padre defondo de kazarse kon mi, asigun ke i yo kero inchir el dezeo de mi padre defondo. Si refuza de muevo de kazarse kon mi, sera muy allegre esta vez de kazarme kon ti.’

Esta vez la mansevika, vistida de seda i de velur, vino otra vez ande su amigo viejo, i le disho:

‘Vini otruna vez ande ti para demandarte de obeisar la veluntad de tu padre. No kale ke te espantes de kazarte kon mi achakes de tu povredad, porke lo ke tengo yo ya mos abasta a los dos.’

El mansevo persistio en su refuzo:

‘Yo me akustumbri a uzos negros. So un djugador i un gastador, i so konvensido ke nunka no me va trokar. No kero ruinarte i a ti en gastando tu rikeza i en provokando tu mizeria.’

Ilustrasion: Michelle D.Zermati
Ilustrasion: Michelle D.Zermati

Dos otras vezes la povreta de la mansevika se fue ande el para ke troke de idea. Vino ande el kuvrida de plata i de oro. Ma, en kada vez el mansevo le dyo la misma repuesta. Despues de una semana vino de muevo, kuvrida de perlas i de diamantes, ma de muevo el mansevo refuzo su demanda. 

En esto, la ijika aksepto su refuzo i se kazo kon el mansevo prove. Kuando se estavan aboltando a sus kazas la noche de sus boda, se enkontraron kon una banda de ladrones ke avian infestado los kaminos del Ayifto i fueron yevados al lugar sekreto ande estos bandidos se eskondian. Kuando el shefe de los bandidos se estava preparando de gozarse de la mansevika, sus rogativas le tokaron a su korason i libero al kuple para ke arivan en paz a sus kaza.”

“Agora,” demando el Rabino, ‘en este kavzo ke me fue submetido por mi kolega de Ayifto, i porke sosh todos savios i intelijentes, kero ke me respondesh a mi kestion:

Ken de estos tres se komportl de una manera la mas noble, el mansevo, la manseva o el brigante?”   

“En mi opinion,” disho el ermano behor, “el mas noble de eyos es el mansevo ke refuzo de kazarse kon la mansevika, para no malograr su vida.”

“No,” disho el ermano mediano, “el mas noble de los tres es la mansevika ke mismo seando enamorada del estudiante prove, no ezito de demandar al mansevo de inchir la veluntad de sus parientes.”

“Todos los dos vos estash yerrando,” disho el ermano chiko. “En mi opinion, el mas noble de todos es el brigante ke rezistio a su pasion i libero al kuple sin mismo tomar las djoyas de la novia.”

Kuando el Rabino oyo a esto se ekskalmo:

“Bendicho ke sea su Nombre. El es ke revela todos los sekretos. Mansevo! Es achakes de tu ambision por la moneda ke no puidites rezistir a tu dezeo i te arovates  la moneda del kofre ke estava en tu posesion.”

A la fin, el ermano chiko se sintio obligado de konfesar ke el era el ladron, ke

se avia arovado la moneda del kofre en aziendo una otra yave.

linea

 

Gad Nassi

———————————————————————

Nacido en Estambul, Gad Nassi se graduó de la Galatasaray High School y de la Facultad de Medicina de la Universidad de Estambul. Comenzó su carrera como autor durante sus estudios de secundaria, escribiendo para revistas locales. se desempeñó como director de Shalom, el periódico de la comunidad judía de Turquía, como corresponsal de varias publicaciones extranjeras, y también dirigió la oficina de prensa del consulado israelí en Estambul. Es uno de los promotores y fundadores de El Amaneser, un suplemento mensual en judeo-español del periódico Shalom en Estambul. Gad nos ofrecerá artículos de su creasion para compartir con nuestros lectores.
————————————————————————————————————————————————–

Check Also

En este tyempo… Adi 42 por Albert Israel (meldar i sintir)

14.7.2026 Los teroristos entraron a la kaza de Liz i Meir, esbrocharon la Kamareta de …

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *

Este sitio usa Akismet para reducir el spam. Aprende cómo se procesan los datos de tus comentarios.