En vista de Rachel: MILAGRO DE PURIM: PENSAMIENTOS DE PURIM

Ver todos los artículos de esta sección >>

_________________________________________________________

Mi traduksion (un poko libre) de un eskrito del rabino Marc D. Angel, eskrito en 2012, re- publikado en:

MILAGRO DE PURIM: PENSAMIENTOS DE PURIM

Ester se kaza kon el Rey Ahashverosh.  Su tio Mordehay le rekomenda ke no diga ke es djudia.  Los djudios de las 127 provinsias del imperio saven ke Ester es djudia, ma dinguno de eyos revela el sekreto.  Ahashverosh, Haman, i el korte entero del palasio no saven la identidad verdadera de la Reyna ESter.
ester_purimEl rabino Haim David Halevy (el defondo granrabino sefaradi de Tel Aviv)  komento ke esto fue un fenomeno ekstraordinario, un milagro, porke ni un djudio en el pais entero dio a saver el sekreto.  El puevlo djudio estava aunado i diskreto.
Agora mos imajinaremos komo seria esta estoria si tenia lugar oy en dia:
Los jurnalistos djudios ivan estar en konkurensia para publikar el «scoop» sovre la reyna djudia.
Wikileaks iva a meter en Internet la foto del sertifikado de nasimiento de ESter, mostrando ke nasio djudia.
Los Haredim ivan azer grandes demonstrasiones kontra la travestia ke una mujer djudia se kazava kon un rey non-djudio.
El Gran rabino de Israel iva deklarar ke no es siguro ke Ester es djudia alahikamente, ke iva tener menester un  “giyyur le-humra” (konversion, por seguransia) para ser konsiderada djudia si en kavzo eya keria azer aliya (emigrar a Israel.)
Los Sionistos ivan a mostrar Ester komo egzemplo ke los djudios de la Diaspora se estan asimilando, i ke todos deven azer alia antes ke se despareskan.
Los relijiozos Litvaks (djudios de Lituania) ivan a dezir ke ESter no es nada ke djudia persiana i no tiene la desendensia ashkenazi.  Mozotros no keremos ke muestros ijos se kazen kon una mujer semejante.
Habad iva mandar un otro shaliah a Shusan para augmentar la fuersa del Habad ayi, i kada Shabat demanyana ivan a dar a komer del Cholent (hamin ashkenazi) persiano djuntos kon orasiones para ke la reyna seyga liberada de su afrision en el palasio.
Las Federasions Sefaradis del mundo ivan a deklarar kon orgulyo ke una de los suyos yego a un posto alto.
Los pasifistos ivan a dezir ke esta kriza se podia evitar simplemente si Mordehay se sometia a Haman, i ke si djudios davan todo lo ke les demandavan, no iva aver antisemitismo.
Los kabalistos ivan a fabrikar un muevo grupo de espangos kolorados por maniyas i venderlas a buen presyo a los ke kerian dar salvasion mistika a Ester i el puevlo djudio.
Los sekularistos ivan a echar kulpa al fanatisizmo de los relijiozos, i los relijiozas ivan a echar kulpa a los sekularistos por sus munchos pekados ke seguramente kavzo la ira del Dio.
Los jurnales djudios ivan a inchirsen de eskritos, editoriales, i letras al editor, kada uno kon su poinion, siempre yerrado. ESte todo alboroto iva atirar la atansion de la «media» non-djudia.
En muy kurto tiempo se iva espandir el konosimiento de la identidad sekreta de la reyna ESter.  ESter iva ser kitada de su trono.  Haman iva ganar, i la estoria de Purim iva terminar kon un dezastro.  I mozotros no ivamos atener  fiesta de Purim.
Los djudios del imperio persiano mostraron sus intelijensia i kontrol.  Seguro ke tenian opiniones i ideolojias diferentes entre eyos, ma kuando tenian una kriza (crisis) nasionala, savian aunarsen para la buendad de la komunidad.
Mozotros, los djudios «modernos», no podemos alkansar al modelo de unidad de la komunidad persiana djudia de antikidad.  Ma podemos i devemos de komportarmos kon prudensia, kortezia, i respekto a la opinion de otros. Podemos pensar por lo bueno de la komunidad, saver kuando avlar i kuando kayar, kuando azer i kuando no.
El rav halevy disho ke la unidad de los djudios de Persiaera era milagrozo. Puede ser ke mozotros no podemos yegar a este komporto milagrozo, ma puede ser ke kon intelijensia, kompasion, prudensia, i respekto, podemos tener parte de un muevo milagro de Purim para muestro jerenansio.


traduksion de:

Rachel Amado Bortnick
Dallas, Texas

______________________________________________________________

rachel_amado_bortnickEn esta seksion “En vista de Rachel”, Rachel Amado Bortnick, fundadora de Ladinokomunita, un foro en Internet para korrespondensia solo en djudeo-espanyol, va a partajar kon mozotros sus komentarios sovre distintos butos.

 

Check Also

Radio:: Kan Ladino kon Alegra Amado i Kobi Zarco – 17/07/2026

Programas anteriores שישי, 16:00 – 15:00 El departamento de radio de la nueva corporación de …

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *

Este sitio usa Akismet para reducir el spam. Aprende cómo se procesan los datos de tus comentarios.