
En esta seksion “En vista de Rachel”, Rachel Amado Bortnick, fundadora de Ladinokomunita, un foro en Internet para korrespondensia solo en djudeo-espanyol, va a partajar kon mozotros kada mes sus komentarios sovre distintos butos.
![]()
«Dia de kultura djudia» en Estambol
En munchos lugares de Evropa se fiesta el Dia Evropeo de Kultura Djudia, ma entre eyos el uniko muslumano es Turkiya, ke lo fiesto el alhad pasado, el 7 oktuvre en EStambol (en el kartier de Galata.) A mi me enteresa muncho estas festividades porke me engrandesi en Turkiya en una epoka de «kayadez» entre los djudios, de no mostrar ni avlar muncho de muestro djudaismo, ansi ke ni las mas serkanas vezinas o amigas turkas-muslumanas savian nada de muestra relijion o muestros uzos (solo savian ke en kaza avlavamos «yahudice», lingua djudia.)
Oganyo fue el mueven anyo ke Turkiya fiesto este dia, i el Salom de esta semana tiene unos kuantos artikolos por este evenimiento. (por agora no vide uno en ladino.) Las sinagogas Neve Shalom, Italyana, i Ashkenazi, el sentro artistiko Scheidertempel (situado en la sinagoga ashkenazi), el orno de masá, la Asosiasion Galata, i el Lise Austria, avieron sus puertas. Uvo ekspozisiones de pinturas, skulpturas, karikaturas, i fotografias. En el viejo orno de masá (ke mas no se uza) uvo la ekspozision fotografika sovre las bodas djudias de Izmir. Se servio komidas sefaradis (kashkarikas de kalavasa, armi de tomat, tapada de berendjena, koftikas de prasa, i mas) en la terasa de Barinyurt (azilo de viejos) i uvo demonstrasiones de azer burekitas. Uvo paneles sovre la umor djudia, kuentos djudios, i mas.
En el kampo de muzika, uvo konserto klasikos del trio Renan Koen, kantes de muzikales de kompozitores djudios, kon vokalista Buket Bahar i akompaniamiento del painisto Jerfi Aji, i, lo mas tipiko de los djudios turkos: el koro Maftirim debasho del sef Mehanem Eskenazi, ansi ke tambien una reprezentasion de la seremonia de bar-mizva en el kal Neve Shalom.
El Shalom mos da reaksiones de algunos partisipantes, ke para mi lo mas enteresante es de tantos muslumanos ke disheron ke es por primera ves ke entraron en una sinagoga, o se ambezaron alguna koza sovre djudios. En todo fue una reushita muy grande.
Ya vos imajinash ke para realizar esto todo, i ayudar kon todo lo nesesario, se kijo una verdadera armada de voluntarios. En sivdades ande ay komunidades grandes, esto puede ser fasil, ma en Estambol, kon sus menos de 20 mil djudios, la lavor de tantos voluntarios amostra sus dedikasion, i orgulyo de sus djudaismo. Felisitamos de korason a todos eyos.

.
Rachel Amado-Bortnick
Dallas – Texas
Fuente: Ladinokomunita
eSefarad Noticias del Mundo Sefaradi